Wykorzystanie zdolności produkcyjnej wiąże się ściśle z ponoszonymi przez organizację kosztami. Skuteczne planowanie mocy produkcyjnej może stanowić źródło przewagi konkurencyjnej.

Należy pamiętać, że maksymalizacja mocy produkcyjnych musi być skorelowana z uzyskaniem optymalnego wyniku finansowego. Najlepsze wykorzystanie zasobów firmy wpływa na zmniejszenie kosztów związanych z procesem produkcji. Każda decyzja jest podporządkowana dążeniu do maksymalizacji zysku i minimalizacji kosztów. Rozmiary produkcji są ograniczone rozporządzalnymi czynnikami wytwórczymi.

Zdolność produkcyjna zależy przede wszystkim od posiadanych maszyn i urządzeń wykonujących podstawowe operacje technologiczne. Określa maksymalną wielkość produkcji, jaką można uzyskać w danym okresie wytwórczym przy optymalnym wykorzystaniu pozostałych czynników określających zdolność produkcyjną. Są to:

  • maszyny, urządzenia – liczba maszyn, rodzaj, wydajność, stopień zużycia, stopień wykorzystania maszyn,
  • technologia – dobór maszyn, operacji, określenie kwalifikacji i doświadczenie pracowników,
  • materiały i surowce – jakość, ilość, cena,
  • powierzchnia – przy produkcji i montażu dużych elementów,
  • asortyment produkcji (cechy wyrobu) – jakość, pracochłonność, złożoność,
  • organizacja produkcji – dobra organizacja eliminuje przerwy wywołane brakiem materiału, pracowników,
  • czynnik ludzki – kwalifikacje, doświadczenie, wiedza.

Żeby obliczyć zdolność produkcyjną, można stosować następujące metody:

  • wskaźnikową – wykorzystuje wskaźnik wydajności maszyny lub stanowiska roboczego,
  • analityczną (bilansową) – stosowaną w przedsiębiorstwach wieloasortymentowych,
  • oraz normatywną – obliczaną na podstawie norm cząstkowych.

Przy obliczaniu zdolności produkcyjnej maszyn i urządzeń bierze się pod uwagę zasadnicze czynniki:

  1. efektywny czas pracy maszyn i urządzeń:

    kalendarzowy czas pracy – niedziele i święta – dodatkowe dni wolne od pracy = nominalny czas pracy w dniach

    nominalny czas pracy w godzinach – czas nieprzepracowany, np. remonty = efektywny czas pracy w godzinach

  2. pracochłonność produkcji określoną za pomocą norm:
    • wydajności maszyn – określa liczbę wyrobów lub operacji, jaką może wykonać maszyna w jednostce czasu, np. 3 sztuki na godzinę,
    • czasu pracy maszyny – to czas niezbędny na wykonanie wyrobu lub operacji, np. 20 minut na sztukę.

Zdolność produkcyjną maszyny oblicza się dla maszyn o specjalizacji:

  1. technologicznej (jednorodne operacje, ale o różnej pracochłonności – jest wyrażona w efektywnym czasie pracy w godzinach),
  2. przedmiotowej (produkuje się stale te same wyroby czy operacje):

    efektywny czas pracy × norma czasu pracy maszyny

  3. urządzeń typu aparaturowego o pracy cyklicznej:

efektywny czas pracy × norma wydajności urządzeń

Zdolność produkcyjna nie jest w praktyce w pełni wykorzystywana ze względu na:

  • przestoje związane z awariami,
  • brak pracowników, materiałów, energii,
  • liczbę zmian i wąskie gardło (przekroje).

Różnica między zdolnością produkcyjną a stopniem jej wykorzystywania stanowi rezerwę produkcyjną.

Full access available for logged users only. Log in or select the best subscription option here..

Log in Order a subscription

Also check

Racjonalizacja poziomu zapasów

CiRZ_200_33.jpg

Dla sprawnego przeprowadzenia procesów produkcyjnych w przedsiębiorstwie niezbędne jest dbanie o odpowiedni poziom zapasów magazynowych umożliwiających niezawodne i bezkonfliktowe realizowanie produkcji. Pomocnym instrumentem w kontroli struktury i wielkości zamówień jest analiza optymalizacji wielkości zamówień. Pozwala na natychmiastowe dostosowanie rozmiaru produkcji do przeciętnej wielkości zamówień. Jeżeli stosunek ten jest zachwiany, to mogą nastąpić przerwy w produkcji spowodowane niewystarczającą wielkością materiałów potrzebnych w produkcji. Powoduje to zmniejszenie się efektywności produkcji, a co za tym idzie – zmniejszenie przychodów ze sprzedaży.

Read more

RODO wdrożone? Obyś się nie pomylił...

mip_1_12.jpg

Gorący koniec maja poprzedniego roku większość z nas spędzała na pozbywaniu się ze skrzynek pocztowych „informacji o przetwarzaniu danych”. I przez tę zmasowaną akcję zniechęcającą (jakby nie można było wysłać tego wcześniej lub dwa dni później, tylko w piątek 24 maja – wszystkie!) mieliśmy dość RODO. Ale w większości firm pojawił się segregator z napisem RODO, będący dowodem „wdrożenia RODO”. Czy naprawdę RODO „zostało wdrożone”?

Read more
Open access

Odpływ fali pracowników z Ukrainy – realne zagrożenie dla polskiej gospodarki?

tina-hartung-196218-unsplash.jpg

Polski rynek pracy od schyłku ubiegłego roku mierzy się już nie tylko z deficytem kadrowym dotyczącym rodzimych pracowników, ale także ze spadkiem migracji zarobkowej zza wschodniej granicy. W jakim stopniu odpływ fali pracowników z Ukrainy zagrozi polskim pracodawcom? Czy istnieje możliwość przygotowania się na zbliżające się problemy? Na te pytania odpowiada Mariusz Hoszowski, prezes firmy Smart Work.

Read more

Current issue

Go to

Partners

Advertisement